Głównym celem studiów jest ukształtowanie kompetencji niezbędnych do profesjonalnego działania w obszarze psychologii dochodzeniowo-śledczej – zarówno w roli eksperta wspierającego organy ścigania, jak i specjalisty pracującego z osobami uwikłanymi w postępowanie karne jako świadkowie, ofiary lub sprawcy.

Podczas studiów zrealizujesz następujące cele szczegółowe:

• Zrozumiesz psychologiczne mechanizmy formowania się zeznań – jak działa pamięć świadka, w jaki sposób stres, sugestia i upływ czasu wpływają na treść relacji i jak oceniać ich wiarygodność.
• Poznasz zasady i metody profilowania psychologicznego sprawców przestępstw – analizę śladów behawioralnych, typologie motywacyjne i sposoby budowania sylwetki psychologicznej nieznanego sprawcy.
• Nauczysz się przeprowadzać i oceniać ekspertyzy psychologiczne w postępowaniu karnym – ich podstawy metodologiczne, standardy opiniodawcze i rolę biegłego psychologa w procesie.
• Opanujesz psychologię przesłuchania i wywiadu – techniki prowadzenia rozmowy z osobami w różnych rolach procesowych, mechanizmy kłamstwa i jego wykrywania, zasady postępowania z podatnymi grupami przesłuchiwanych.
• Zdobędziesz wiedzę z zakresu wiktymologii i psychotraumatologii – rozumienie doświadczeń ofiar przestępstw, mechanizmów traumy, reakcji pokrzywdzonych i zasad pracy z osobami po doświadczeniu przemocy.
• Rozwiniesz kompetencje w zakresie negocjacji kryzysowych – zarządzanie sytuacjami zakładniczymi, komunikacja z osobami w stanie kryzysu psychologicznego, profilowanie rozmówcy i strategie de-eskalacji.

Jak uczymy?

Studia prowadzone są w trybie hybrydowym, łączącym pracę zdalną z zajęciami wymagającymi bezpośredniego kontaktu z materią. Treści o charakterze analitycznym i teoretycznym – wykłady z psychologii zeznań, kryminologii, psychopatologii i podstaw prawnych – realizowane są zdalnie. Zajęcia warsztatowe: symulacje przesłuchań, analiza przypadków z akt spraw, ćwiczenia z profilowania i negocjacji – odbywają się stacjonarnie podczas intensywnych zjazdów weekendowych.

W ramach studiów stosujemy między innymi:

• Analizę rzeczywistych przypadków kryminalnych – interpretację dokumentacji procesowej, ocenę zeznań świadków i identyfikację mechanizmów psychologicznych w konkretnych sprawach.
• Symulacje przesłuchań i wywiadów – ćwiczenia prowadzenia rozmowy z osobami w różnych rolach i stanach emocjonalnych, z informacją zwrotną od prowadzącego.
• Ćwiczenia z profilowania behawioralnego – praca na opisach czynów i śladów w poszukiwaniu psychologicznie uzasadnionych wniosków o sprawcy.
• Pracę z metodologią ekspertyz psychologicznych – pisanie opinii, analiza standardów opiniodawczych, dyskusja przypadków granicznych.
• Rozpoznawanie mechanizmów traumy i pracy z ofiarą – zajęcia z psychotraumatologii w kontekście czynności procesowych i wsparcia pokrzywdzonych.

Studia skierowane są do osób, które w swojej pracy zawodowej lub planowanej ścieżce kariery stykają się z zagadnieniami psychologicznymi w kontekście postępowań karnych, pracy z osobami uwikłanymi w przestępczość lub funkcjonowania instytucji bezpieczeństwa i wymiaru sprawiedliwości. Kierunek jest właściwym wyborem dla tych, którzy chcą rozumieć człowieka za zdarzeniem, a nie tylko procedurę wokół niego.

W szczególności zapraszamy:

• Psychologów pracujących lub planujących pracę na rzecz policji, prokuratury, sądów i instytucji penitencjarnych – szukających specjalizacji w obszarze opiniodawstwa, ekspertyz i wsparcia procesowego.
• Funkcjonariuszy Policji, Służby Więziennej, Straży Granicznej i Żandarmerii Wojskowej – zainteresowanych pogłębieniem kompetencji w zakresie psychologii przesłuchania, profilowania i pracy z ofiarami.
• Pracowników wymiaru sprawiedliwości i prokuratury – kuratorów, asystentów sędziów i pracowników mediacji sądowej – szukających wiedzy o psychologicznych uwarunkowaniach zeznań i zachowań procesowych.
• Prawników specjalizujących się w sprawach karnych – chcących lepiej rozumieć psychologiczne aspekty dowodów osobowych, wiarygodności świadków i motywacji sprawców.
• Pracowników ośrodków interwencji kryzysowej, ośrodków pomocy ofiarom i instytucji wsparcia pokrzywdzonych – rozwijających kompetencje w obszarze psychotraumatologii i wiktymologii.

Wymogi formalne:

Warunkiem uczestnictwa jest posiadanie tytułu licencjata lub magistra.

• Aspekty ekspertyzy psychologicznej w procesie karnym.
• Techniki wywiadu i psychologia przesłuchania.
• Formowanie zeznań i psychologia świadka.
• Wariograf i badania psychofizjologiczne w praktyce.
• Wiktymologia – psychologia ofiar przestępstw.
• Psychotraumatologia i pomoc po traumie.
• Diagnoza motywacji przestępczej.
• Psychologiczne aspekty czynności procesowych.
• Profilowanie: Sylwetki psychologiczne sprawców.
• Negocjacje w sytuacjach kryzysowych.

Program realizowany jest przez specjalistów, których codzienną praktyką zawodową jest psychologia w służbie wymiaru sprawiedliwości – biegłych, profilery, negocjatorów i terapeutów pracujących z ofiarami oraz sprawcami przestępstw. Każdy z wykładowców wnosi perspektywę rzeczywistego doświadczenia instytucjonalnego, a nie jedynie wiedzy akademickiej.

Kadrę tworzą:

• Biegli psycholodzy sądowi i eksperci opiniodawczy: z doświadczeniem w wydawaniu ekspertyz na potrzeby organów ścigania i sądów – omawiający standardy opiniodawcze, metodologię diagnozy i realia pracy biegłego w procesie karnym.
• Profilery i specjaliści ds. analizy behawioralnej: z doświadczeniem w analizie spraw i budowaniu sylwetek psychologicznych sprawców, pracujący lub współpracujący z pionami kryminalnymi.
• Psycholodzy specjalizujący się w przesłuchaniach i psychologii zeznań: praktycy prowadzący zajęcia z technik wywiadu, oceny wiarygodności i psychologicznych mechanizmów formowania się pamięci świadka.
• Specjaliści ds. psychotraumatologii i wiktymologii: osoby z doświadczeniem w pracy z ofiarami przestępstw i w interwencji kryzysowej – prowadzące zajęcia z perspektywy zarówno naukowej, jak i praktycznej.
• Negocjatorzy kryzysowi: z doświadczeniem w sytuacjach zakładniczych i negocjacjach z osobami w stanie kryzysu psychologicznego – prowadzący warsztaty z zarządzania sytuacją wysokiego napięcia.

Jakie zagadnienia obejmuje program?

Program obejmuje między innymi:

• Psychologia i prawo karne – podstawy: rola psychologa w postępowaniu karnym, regulacje procesowe, formy uczestnictwa psychologa w postępowaniu.
• Aspekty ekspertyzy psychologicznej w procesie karnym: metodologia, standardy, pisanie opinii, odpowiedzialność biegłego.
• Psychologia zeznań i formowanie się pamięci świadka: procesy zapamiętywania i odtwarzania, wpływ stresu, sugestii i upływu czasu na treść relacji.
• Ocena wiarygodności psychologicznej zeznań: kryteria i metody analizy, pułapki interpretacyjne, standardy opiniodawcze.
• Techniki wywiadu i psychologia przesłuchania: modele prowadzenia rozmowy, typy przesłuchiwanych, mechanizmy kłamstwa, postępowanie z grupami podatnymi.
• Diagnoza motywacji przestępczej: typologie sprawców, modele wyjaśniające zachowania przestępcze, związek między zaburzeniami a czynem.
• Profilowanie psychologiczne sprawców: analiza śladów behawioralnych, budowanie sylwetki nieznanego sprawcy, metody i ograniczenia profilowania.
• Wariograf i badania psychofizjologiczne: zasady działania, interpretacja wyników, kontrowersje metodologiczne i granice stosowania.
• Wiktymologia – psychologia ofiar przestępstw: typologie pokrzywdzonych, relacja sprawca-ofiara, wtórna wiktymizacja, rola systemu wobec ofiary.
• Psychotraumatologia i praca z osobą po traumie: mechanizmy traumy, reakcje pokrzywdzonych, zasady pracy w kontekście procesowym i terapeutycznym.
• Negocjacje w sytuacjach kryzysowych: strategie negocjacyjne, profilowanie rozmówcy, zarządzanie sytuacją zakładniczą, de-eskalacja.
• Psychologiczne aspekty czynności procesowych: przeszukanie, konfrontacja, okazanie – psychologiczne uwarunkowania i ryzyko błędu.

Forma zaliczenia studiów:

Egzamin końcowy w formie testu.

Absolwent studiów będzie przygotowany do samodzielnego i odpowiedzialnego działania na styku psychologii i wymiaru sprawiedliwości – jako specjalista rozumiejący zarówno mechanizmy ludzkiego zachowania, jak i ramy instytucjonalne i procesowe, w których jego wiedza ma zostać zastosowana.

Wiedza i umiejętności – jako absolwent będziesz potrafił:

• Przeprowadzić analizę psychologiczną zeznań i ocenić wiarygodność relacji świadka z uwzględnieniem procesów pamięciowych, kontekstu przesłuchania i podatności na sugestię.
• Sporządzić ekspertyzę psychologiczną na potrzeby organów ścigania lub sądu – zgodnie z metodologią i standardami opiniodawczymi obowiązującymi w postępowaniu karnym.
• Przeprowadzić wstępną analizę behawioralną i zbudować profil psychologiczny sprawcy na podstawie dostępnych informacji o przestępstwie i śladach.
• Zdiagnozować motywację przestępczą i ocenić ryzyko recydywy z zastosowaniem narzędzi i metod właściwych dla psychologii kryminalistycznej.
• Pracować z ofiarami przestępstw w kontekście procesowym i pomocowym – rozumieć mechanizmy traumy, stosować zasady postępowania z osobą po doświadczeniu przemocy i minimalizować ryzyko wtórnej wiktymizacji.

Uzyskane przygotowanie:

Program przygotowuje do pracy w obszarze psychologii dochodzeniowo-śledczej – w instytucjach bezpieczeństwa i porządku publicznego, organach ścigania, sądach, instytucjach penitencjarnych oraz placówkach wsparcia ofiar przestępstw. Zakres możliwości zawodowych zależy również od wcześniejszego wykształcenia kierunkowego kandydata.

Gdzie możesz pracować?

Po ukończeniu studiów możesz ubiegać się o pracę w:

• Instytucjach bezpieczeństwa i porządku publicznego – Policji, Służbie Więziennej, Straży Granicznej, Żandarmerii Wojskowej i Służbie Celnej – w roli psychologa, konsultanta lub specjalisty ds. przesłuchań i profilowania.
• Organach ścigania i prokuraturze – jako biegły psycholog sądowy lub ekspert wspierający postępowanie przygotowawcze i sądowe w zakresie analizy zeznań i motywacji sprawców.
• Sądach i instytucjach wymiaru sprawiedliwości – w roli opiniodawcy, eksperta procesowego lub specjalisty ds. psychologicznych aspektów postępowań karnych.
• Ośrodkach wsparcia ofiar przestępstw, ośrodkach interwencji kryzysowej i placówkach pomocy pokrzywdzonym – jako psycholog wyspecjalizowany w pracy z osobami po traumie.
• Instytucjach resocjalizacyjnych i penitencjarnych – zakładach karnych, aresztach śledczych i ośrodkach kuratorskich – w pracy diagnostycznej, terapeutycznej i prognostycznej.

Zakres możliwości zawodowych zależy również od wcześniejszego wykształcenia kierunkowego kandydata.

Czy studia z psychologii dochodzeniowo-śledczej są przeznaczone wyłącznie dla psychologów?
Nie. Kierunek jest otwarty dla wszystkich absolwentów studiów wyższych – niezależnie od kierunku. W szczególności zapraszamy funkcjonariuszy służb mundurowych, pracowników wymiaru sprawiedliwości i prawników specjalizujących się w sprawach karnych, którzy chcą poszerzyć wiedzę o psychologiczne mechanizmy stojące za zeznaniami, zachowaniami sprawców i reakcjami ofiar. Psycholodzy znajdą tu specjalizację; pozostałe osoby – kontekst i narzędzia lepszego rozumienia ludzkiego wymiaru spraw, którymi się zajmują.

Czy zajęcia wymagają obecności stacjonarnej?
Studia mają charakter hybrydowy. Wykłady i treści analityczne dostępne są zdalnie. Zajęcia wymagające pracy praktycznej – symulacje przesłuchań, ćwiczenia z profilowania, warsztaty z negocjacji kryzysowych – realizowane są stacjonarnie w formie zjazdów weekendowych. Szczegółowy plan zjazdów dostępny jest po potwierdzeniu uczestnictwa.

Czy program przygotowuje do pracy jako biegły psycholog sądowy?
Program kształci kompetencje niezbędne w pracy biegłego psychologa sądowego: metodologię ekspertyz, standardy opiniodawcze, zasady diagnozowania motywacji, ocenę wiarygodności zeznań i psychologiczne aspekty postępowania karnego. Formalna lista biegłych prowadzona jest przez prezesów sądów okręgowych i zależy od indywidualnych wymogów. Studia stanowią merytoryczną podstawę do ubiegania się o wpis na listę biegłych w dziedzinie psychologii.

Polecane przez Słuchaczy

• https://uczelniaeuropejska.pl/oferta/studia-jednolite-magisterskie/psychologia-studia-jednolite-magisterskie/
  
• https://uczelniaeuropejska.pl/oferta/studia-jednolite-magisterskie/prawo-studia-jednolite-magisterskie/
  
• https://uczelniaeuropejska.pl/oferta/studia-podyplomowe/psychologia-sadowa/