Ukończenie studiów prawniczych nie oznacza końca nauki. Dla części absolwentów jest to moment rozpoczęcia przygotowań do aplikacji i zdobywania uprawnień do wykonywania określonego zawodu prawniczego. Jedni wybierają pracę w kancelarii, administracji publicznej, przedsiębiorstwie, a inni w dziale prawnym albo obszarze compliance.
Po ukończeniu studiów prawniczych mamy kilka możliwości, a wybór zależy przede wszystkim od tego, jaki rodzaj pracy interesuje absolwenta. Ukończone studia dają wykształcenie prawnicze i tytuł magistra prawa, ale w przypadku części zawodów konieczne jest przejście dodatkowej ścieżki kwalifikacyjnej.
Co można robić po studiach prawniczych?
Absolwent prawa może wybrać ścieżkę zawodową związaną z aplikacją, jak i pracę, która nie wymaga uzyskania uprawnień adwokata, radcy prawnego czy notariusza.
Do najczęściej rozważanych możliwości należą:
- rozpoczęcie aplikacji prawniczej,
- praca w kancelarii prawnej,
- zatrudnienie w sądzie lub prokuraturze na stanowiskach, do których dostęp umożliwia ukończenie studiów prawniczych i spełnienie dodatkowych wymagań,
- praca w administracji rządowej lub samorządowej,
- praca w dziale prawnym przedsiębiorstwa,
- compliance i obsługa regulacyjna firm,
- zamówienia publiczne,
- ochrona danych osobowych,
- praca w instytucjach publicznych i organizacjach pozarządowych,
- stanowiska związane z analizą dokumentów, umów i przepisów.
Będąc absolwentem prawa nie musimy więc od razu wybierać aplikacji. Robimy tak tylko wtedy, kiedy chcemy wykonywać zawód do którego potrzebne jest jej zdanie. W innych przypadkach można rozpocząć pracę zawodową bez odbywania aplikacji.
Czy po prawie trzeba iść na aplikację?
Ukończenie studiów prawniczych nie oznacza automatycznego obowiązku rozpoczęcia aplikacji.
Aplikacja jest potrzebna, gdy absolwent chce zdobyć kwalifikacje umożliwiające wykonywanie określonego zawodu prawniczego. Dotyczy to m.in. ścieżki prowadzącej do zawodu adwokata, radcy prawnego czy notariusza.
Magister prawa może rozpocząć pracę w wielu miejscach, w których nie jest wymagane posiadanie uprawnień zawodowych właściwych dla adwokata lub radcy prawnego. Jako przykład możemy podać tu działy prawne przedsiębiorstw, administracja, compliance, zamówienia publiczne czy stanowiska związane z przygotowywaniem i analizowaniem dokumentacji.
Jakie aplikacje można rozpocząć po studiach prawniczych?
Poszczególne aplikacje mają własne zasady naboru i wymagania. Nie wystarczy więc samo ukończenie studiów – w przypadku konkretnych ścieżek trzeba spełnić warunki określone w odpowiednich przepisach:
Aplikacja adwokacka
Aplikacja adwokacka jest ścieżką dla osób, które chcą rozwijać się w kierunku zawodu adwokata. Jednym z etapów jest egzamin wstępny.
Ministerstwo Sprawiedliwości podaje, że do egzaminu wstępnego może przystąpić osoba, która ukończyła wyższe studia prawnicze i uzyskała tytuł magistra, a w określonych sytuacjach również osoba kończąca studia, która spełni wymagania dotyczące dokumentacji.
Po przejściu wymaganej ścieżki kandydat zdobywa doświadczenie zawodowe i przygotowuje się do wykonywania zawodu adwokata.
Aplikacja radcowska
Jest to aplikacja przeznaczona dla osób, które chcą zostać radcami prawnymi. Radca prawny może świadczyć pomoc prawną w zakresie określonym przepisami, pracować w kancelarii albo rozwijać karierę jako prawnik obsługujący przedsiębiorstwa.
Aplikacja notarialna
Osoba zainteresowana zawodem notariusza powinna wybrać aplikację notarialną. Jest to odrębna ścieżka kwalifikacyjna, której zasady określają przepisy dotyczące notariatu. Po ukończeniu studiów prawniczych i spełnieniu warunków formalnych kandydat może ubiegać się o dopuszczenie do egzaminu wstępnego na aplikację. Zasady przeprowadzania egzaminu są regulowane przepisami prawa.
Aplikacja komornicza
Aplikacja komornicza jest możliwością dla absolwentów prawa zainteresowanych pracą jako komornik.
Aplikacja sędziowska i prokuratorska
Droga do zawodu sędziego lub prokuratora wygląda inaczej niż w przypadku aplikacji adwokackiej czy radcowskiej, ponieważ nabór na aplikację sędziowską i prokuratorską prowadzi Krajowa Szkoła Sądownictwa i Prokuratury. Jest to ścieżka dla osób, które chcą związać swoją karierę z wymiarem sprawiedliwości albo prokuraturą.
Aplikacja legislacyjna
Prawo można również połączyć z pracą nad tworzeniem i analizowaniem przepisów. Temu kierunkowi odpowiada aplikacja legislacyjna, związana z przygotowywaniem do wykonywania zadań legislatora.
To opcja dla osób, które bardziej niż reprezentowanie klientów interesuje tworzenie aktów prawnych, analiza przepisów i praca w administracji publicznej.
Jakie zawody można wykonywać po prawie?
Studia prawnicze otwierają drogę do wielu zawodów, ale nie w każdym przypadku dyplom magistra prawa wystarcza do uzyskania określonych uprawnień.
Adwokat
Adwokat zajmuje się przede wszystkim świadczeniem pomocy prawnej, w tym reprezentowaniem klientów i występowaniem przed sądami oraz innymi organami.
Radca prawny
Radca prawny świadczy profesjonalną pomoc prawną. Może reprezentować klientów i zajmować się obsługą prawną osób fizycznych, przedsiębiorców oraz innych podmiotów.
Sędzia
Sędzia rozpoznaje sprawy i wydaje orzeczenia w ramach wymiaru sprawiedliwości. Jest to zawód wymagający spełnienia szczególnych wymagań ustawowych i przejścia określonej ścieżki kwalifikacyjnej.
Prokurator
Prokurator wykonuje zadania związane m.in. z prowadzeniem lub nadzorowaniem postępowań przygotowawczych oraz występowaniem przed sądem.
Notariusz
Notariusz dokonuje czynności notarialnych, czyli sporządza akty notarialne i inne dokumenty, którym przepisy nadają szczególną formę.
Komornik
Komornik wykonuje czynności związane z postępowaniem egzekucyjnym oraz inne zadania przewidziane prawem.
Referendarz, asesor i inne stanowiska prawnicze
Absolwent prawa może również szukać zatrudnienia na stanowiskach związanych z funkcjonowaniem sądów, administracji czy instytucji publicznych. Przykładem są stanowiska referendarza sądowego, asystenta sędziego czy inne stanowiska wymagające wiedzy prawniczej.
Co można robić po prawie bez aplikacji?
Aplikacja nie jest jedyną drogą rozwoju zawodowego. Absolwent może wykorzystać wiedzę prawniczą w pracy, w której nie występuje jako adwokat, radca prawny czy inny przedstawiciel zawodu regulowanego.
Praca w kancelarii
Kancelarie zatrudniają nie tylko osoby posiadające uprawnienia zawodowe. Absolwent prawa może rozpocząć pracę jako asystent prawny, pracownik kancelarii, analityk lub osoba wspierająca prawników przy przygotowywaniu dokumentów i analizie przepisów.
Dział prawny przedsiębiorstwa
Duże firmy i korporacje posiadają własne działy prawne. Prawnicy zajmują się tam m.in. analizowaniem umów, przygotowywaniem dokumentacji, współpracą z kancelariami zewnętrznymi czy monitorowaniem zmian przepisów.
Compliance
Compliance polega na wspieraniu organizacji w przestrzeganiu przepisów, procedur i wewnętrznych zasad. Osoba, która jest absolwentem studiów prawniczych może zajmować się analizą regulacji, przygotowaniem procedur, identyfikowaniem ryzyk prawnych oraz monitorowaniem zmian w przepisach.
Zamówienia publiczne
Prawo zamówień publicznych to obszar, w którym przydaje się wykształcenie prawnicze. Specjaliści zajmują się przygotowywaniem dokumentacji, analizą postępowań oraz kontrolowaniem zgodności działań z obowiązującymi przepisami.
Administracja publiczna
Prawo jest dobrym punktem wyjścia do pracy w urzędach, jednostkach samorządowych i innych instytucjach publicznych. We wspomnianych miejscach potrzebna jest znajomość procedur administracyjnych, zasad tworzenia dokumentacji i interpretowania przepisów.
Ochrona danych i regulacje
Kolejnym potencjalnym miejscem pracy jest ochrona danych osobowych oraz szeroko rozumiane doradztwo regulacyjne. Absolwent prawa może rozwijać się w kierunku stanowisk związanych z analizą obowiązków prawnych przedsiębiorstw i przygotowywaniem wewnętrznych procedur.
Co daje ukończenie prawa na EUST?
Prawo w Europejskiej Uczelni Społeczno-Technicznej im. Roberta Schumana w Radomiu to jednolite studia magisterskie trwające 5 lat, czyli 10 semestrów, zakończone uzyskaniem tytułu magistra prawa. Studia są prowadzone w trybie stacjonarnym, niestacjonarnym oraz IOS hybrydowym.
Program studiów obejmuje szeroki zakres dziedzin prawa:
- prawo konstytucyjne, cywilne i procedurę cywilną,
- prawo karne i procesowe,
- prawo administracyjne,
- prawo pracy i ubezpieczeń społecznych,
- prawo gospodarcze i handlowe,
- prawo europejskie i międzynarodowe.
Istotną częścią kształcenia jest praktyczna nauka prawa. Studenci pracują z kazusami, ćwiczą argumentację i negocjacje oraz uczestniczą w symulacjach rozpraw z wykorzystaniem technologii VR. Uczelnia współpracuje z Okręgową Izbą Adwokacką w Radomiu i Okręgową Izbą Radców Prawnych w Kielcach.
Od VII semestru studenci mogą wybrać jedną z trzech specjalności:
- Prawo w biznesie – specjalność związana z obsługą przedsiębiorstw, prawem spółek, compliance, podatkami, restrukturyzacją i negocjacjami,
- Prawo w administracji i gospodarce – specjalność obejmuje administrację publiczną, zamówienia publiczne, pomoc publiczną i relacje państwa z gospodarką,
- Prawo służb mundurowych – specjalność skierowana do osób zainteresowanych bezpieczeństwem państwa, prawem karnym i obronnym, odpowiedzialnością funkcjonariuszy oraz zarządzaniem kryzysowym.
Studia odbywają się w Radomiu, a organizacja nauki posiada rozwiązania dla osób, które chcą łączyć studia z pracą lub innymi obowiązkami.
Należy pamiętać, że po uzyskaniu tytułu magistra prawa absolwent może ubiegać się o przyjęcie na aplikacje prawnicze, zgodnie z wymaganiami obowiązującymi dla danej ścieżki.
Czy studia prawnicze wystarczą do rozpoczęcia kariery w poszczególnych zawodach?
Wszystko jest uwarunkowane tym, jaki zawód chcesz wykonywać.
| Cel zawodowy | Czy potrzebna jest dodatkowa ścieżka? |
| Adwokat | Tak – należy spełnić wymagania przewidziane dla zawodu |
| Radca prawny | Tak – należy spełnić wymagania przewidziane dla zawodu |
| Notariusz | Tak – zawód regulowany |
| Komornik | Tak – zawód regulowany |
| Sędzia | Tak – obowiązują szczególne wymagania i ścieżka kwalifikacyjna |
| Prokurator | Tak – obowiązują szczególne wymagania i ścieżka kwalifikacyjna |
| Praca w kancelarii | Zależy od stanowiska |
| Dział prawny firmy | Zależy od stanowiska |
| Compliance | Zależy od stanowiska |
| Administracja publiczna | Zależy od stanowiska i wymagań naboru |
| Zamówienia publiczne | Zależy od stanowiska |
| Analiza dokumentów i umów | Zależy od stanowiska |
Tabela pokazuje jedną rzecz: magister prawa i uprawnienia do wykonywania zawodu regulowanego to nie to samo. Dyplom to podstawa do dalszego rozwoju, ale nie zastępuje wymagań dotyczących konkretnego zawodu.
Wymagania dotyczące aplikacji i zawodów prawniczych mogą się zmieniać, dlatego przed rozpoczęciem konkretnej ścieżki zawsze należy sprawdzić aktualne przepisy i informacje właściwego organu.
Co dalej po studiach prawniczych? Najważniejsze możliwości
Absolwent po studiach prawniczych może rozpocząć przygotowania do aplikacji, znaleźć pracę w kancelarii albo wykorzystać wiedzę prawniczą w przedsiębiorstwie, administracji czy instytucji publicznej.
Najważniejsze jest rozróżnienie dwóch ścieżek. Pierwsza prowadzi do zawodów regulowanych, takich jak adwokat, radca prawny, notariusz, komornik, sędzia czy prokurator. Druga pozwala wykorzystać wykształcenie prawnicze bez uzyskiwania uprawnień właściwych dla tych zawodów – np. w dziale prawnym firmy, compliance, administracji, zamówieniach publicznych czy obsłudze dokumentacji.
Dlatego podczas studiów warto sprawdzać różne obszary prawa, korzystać z praktyk i obserwować, jaki rodzaj pracy najbardziej odpowiada naszym zainteresowaniom. Dyplom magistra prawa może być początkiem kariery w zawodzie prawniczym, jak i pracy na stanowiskach, na których znajomość prawa jest jednym z najważniejszych atutów.
FAQ – najczęstsze pytania o pracę po prawie
Co można robić po studiach prawniczych?
Można rozpocząć aplikację prawniczą, pracować w kancelarii, administracji, sądzie lub przedsiębiorstwie albo rozwijać się w takich obszarach jak compliance, zamówienia publiczne, ochrona danych czy obsługa prawna firm.
Czy po studiach prawniczych trzeba iść na aplikację?
Nie. Aplikacja jest potrzebna do określonych zawodów prawniczych, ale absolwent prawa może również podjąć pracę na stanowisku, które nie wymaga takich uprawnień.
Jakie aplikacje można rozpocząć po prawie?
W zależności od spełnienia aktualnych wymagań absolwent może ubiegać się m.in. o przyjęcie na aplikację adwokacką, radcowską, notarialną, komorniczą, sędziowską, prokuratorską lub legislacyjną.
Jak zostać adwokatem po studiach?
Po ukończeniu studiów prawniczych należy spełnić wymagania przewidziane dla zawodu, w tym przejść odpowiednią ścieżkę aplikacyjną i zdać wymagane egzaminy. Szczegółowe zasady określają przepisy prawa.
Jak zostać radcą prawnym po studiach?
Jedną z podstawowych dróg jest aplikacja radcowska zakończona egzaminem radcowskim. Przepisy przewidują także inne możliwości uzyskania uprawnień w określonych przypadkach.
Jak zostać sędzią po prawie?
Jedną z dróg jest przejście ścieżki związanej z aplikacją sędziowską prowadzoną przez Krajową Szkołę Sądownictwa i Prokuratury. Nabór odbywa się w ramach konkursu, którego zasady określają przepisy.
Jak zostać prokuratorem po studiach?
Osoby zainteresowane tą ścieżką mogą ubiegać się o przyjęcie na aplikację prokuratorską prowadzoną w ramach Krajowa Szkoła Sądownictwa i Prokuratury. Nabór odbywa się na zasadach określonych w przepisach.
Gdzie pracować po prawie bez aplikacji?
Przykładowe miejsca pracy to kancelarie, działy prawne przedsiębiorstw, administracja publiczna, instytucje finansowe, organizacje pozarządowe, działy compliance oraz zespoły zajmujące się zamówieniami publicznymi lub ochroną danych.
Czy po prawie można pracować w administracji?
Tak. Wykształcenie prawnicze może być przydatne w administracji rządowej i samorządowej, urzędach oraz innych instytucjach publicznych. Konkretne stanowiska mogą jednak wymagać dodatkowych kwalifikacji lub spełnienia warunków określonych w ogłoszeniu o naborze.
Czy po prawie można pracować w biznesie?
Tak. Absolwenci prawa pracują m.in. w działach prawnych przedsiębiorstw, compliance, obsłudze umów, zamówieniach publicznych, ochronie danych i obszarach związanych z regulacjami dotyczącymi działalności gospodarczej.
Co zrobić po studiach prawniczych, jeśli nie chcę być adwokatem ani radcą prawnym?
Można rozważyć m.in. administrację, biznes, compliance, zamówienia publiczne, pracę w kancelarii, instytucjach publicznych, organizacjach pozarządowych albo dalszą specjalizację w wybranej dziedzinie prawa.